https://dharma-lotus.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=12_zintuiglijke_domeinen 2026-07-26T13:54:02Z Bewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wiki MediaWiki 1.38.4 https://dharma-lotus.nl/index.php?title=12_zintuiglijke_domeinen&diff=4777&oldid=prev 2025-06-20T13:10:00Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="nl"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Oudere versie</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Versie van 20 jun 2025 09:10</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">Regel 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">Regel 1:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{Boeddhistisch woordenboek}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{Boeddhistisch woordenboek}}</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>De '''12 zintuiglijke domeinen''' (12 āyatana) in het [[boeddhisme]] verwijzen naar de [[6 zintuigpoorten]] (interne āyatana) en hun corresponderende [[zintuiglijke objecten]] (externe āyatana). Ze vormen de basis voor waarneming en [[phassa|contact (phassa)]] in de boeddhistische psychologie en spelen een sleutelrol in de leer van [[Afhankelijk ontstaan]] (paticcasamuppada). De 12 zintuiglijke domeinen zijn:</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>De '''12 zintuiglijke domeinen''' (12 āyatana) in het [[boeddhisme]] verwijzen naar de [[6 zintuigpoorten]] (interne āyatana) en hun corresponderende [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Zintuiglijk object |</ins>zintuiglijke objecten]] (externe āyatana). Ze vormen de basis voor waarneming en [[phassa|contact (phassa)]] in de boeddhistische psychologie en spelen een sleutelrol in de leer van [[Afhankelijk ontstaan]] (paticcasamuppada). De 12 zintuiglijke domeinen zijn:</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Interne āyatana (de 6 zintuigpoorten)==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Interne āyatana (de 6 zintuigpoorten)==</div></td></tr> </table>

Admin https://dharma-lotus.nl/index.php?title=12_zintuiglijke_domeinen&diff=4724&oldid=prev 2025-06-19T15:27:07Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">Externe āyatana (de 6 zintuiglijke objecten)</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="nl"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Oudere versie</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Versie van 19 jun 2025 11:27</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l22">Regel 22:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">Regel 22:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>De interactie ziet er dan als volgt uit:</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>De interactie ziet er dan als volgt uit:</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width: 60%;&quot;</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{bewustzijnstypen}</ins>}</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">!colspan=&quot;4&quot;|De 6 zintuigpoorten</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|-</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">!style=&quot;width: 25%&quot;|Zintuigpoorten</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">!style=&quot;width: 25%&quot;|Bewustzijnstype</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">!style=&quot;width: 25%&quot;|Zintuiglijke objecten</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">!style=&quot;width: 25%&quot;|Koppeling</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|-</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|ogen||oogbewustzijn||zien||neurologisch</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|-</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|oren||oorbewustzijn||horen||neurologisch</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|-</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|tong||tongbewustzijn||proeven||neurologisch</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|-</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|neus||neusbewustzijn||ruiken||neurologisch</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|-</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|tastzin||tastzinbewustzijn||voelen||neurologisch</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|-</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|gevoel||gevoelbewustzijn||aanvoelen||boven-werelds</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">|</del>}</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br/></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Betekenis en rol==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Betekenis en rol==</div></td></tr> </table>

Admin https://dharma-lotus.nl/index.php?title=12_zintuiglijke_domeinen&diff=4720&oldid=prev 2025-06-19T15:11:10Z

<p>Nieuwe pagina aangemaakt met &#039;{{Boeddhistisch woordenboek}} De &#039;&#039;&#039;12 zintuiglijke domeinen&#039;&#039;&#039; (12 āyatana) in het <a href="/Boeddhisme" title="Boeddhisme">boeddhisme</a> verwijzen naar de <a href="/6_zintuigpoorten" title="6 zintuigpoorten">6 zintuigpoorten</a> (interne āyatana) en hun corresponderende <a href="/index.php?title=Zintuiglijke_objecten&amp;action=edit&amp;redlink=1" class="new" title="Zintuiglijke objecten (de pagina bestaat niet)">zintuiglijke objecten</a> (externe āyatana). Ze vormen de basis voor waarneming en <a href="/Phassa" title="Phassa">contact (phassa)</a> in de boeddhistische psychologie en spelen een sleutelrol in de leer van <a href="/Afhankelijk_ontstaan" title="Afhankelijk ontstaan">Afhankelijk ontstaan</a> (paticcasamuppada). De 12 zintuiglijke domeinen zijn: ==Interne āyatan...&#039;</p> <p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>{{Boeddhistisch woordenboek}}<br /> De '''12 zintuiglijke domeinen''' (12 āyatana) in het [[boeddhisme]] verwijzen naar de [[6 zintuigpoorten]] (interne āyatana) en hun corresponderende [[zintuiglijke objecten]] (externe āyatana). Ze vormen de basis voor waarneming en [[phassa|contact (phassa)]] in de boeddhistische psychologie en spelen een sleutelrol in de leer van [[Afhankelijk ontstaan]] (paticcasamuppada). De 12 zintuiglijke domeinen zijn:<br /> <br /> ==Interne āyatana (de 6 zintuigpoorten)==<br /> <br /> * Oog (cakkhu): het vermogen om te zien.<br /> * Oor (sota): het vermogen om te horen.<br /> * Neus (ghāna): het vermogen om te ruiken.<br /> * Tong (jivhā): het vermogen om te proeven.<br /> * Tastzin (kāya): het vermogen om te voelen.<br /> * Geest (mano): het vermogen om mentale objecten zoals gedachten, herinneringen of concepten waar te nemen.<br /> <br /> ==Externe āyatana (de 6 zintuiglijke objecten)==<br /> <br /> * Zichtbare vormen (rūpa): visuele objecten zoals kleuren en vormen.<br /> * Geluiden (sadda): auditieve prikkels.<br /> * Geuren (gandha): reukprikkels.<br /> * Smaken (rasa): smaakprikkels.<br /> * Tastbare objecten (phoṭṭhabba): fysieke sensaties zoals textuur, temperatuur, enz.<br /> * Mentale objecten (dhamma): gedachten, emoties, concepten of andere mentale fenomenen.<br /> <br /> De interactie ziet er dan als volgt uit:<br /> <br /> {| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;width: 60%;&quot;<br /> !colspan=&quot;4&quot;|De 6 zintuigpoorten<br /> |-<br /> !style=&quot;width: 25%&quot;|Zintuigpoorten<br /> !style=&quot;width: 25%&quot;|Bewustzijnstype<br /> !style=&quot;width: 25%&quot;|Zintuiglijke objecten<br /> !style=&quot;width: 25%&quot;|Koppeling<br /> |-<br /> |ogen||oogbewustzijn||zien||neurologisch<br /> |-<br /> |oren||oorbewustzijn||horen||neurologisch<br /> |-<br /> |tong||tongbewustzijn||proeven||neurologisch<br /> |-<br /> |neus||neusbewustzijn||ruiken||neurologisch<br /> |-<br /> |tastzin||tastzinbewustzijn||voelen||neurologisch<br /> |-<br /> |gevoel||gevoelbewustzijn||aanvoelen||boven-werelds<br /> |}<br /> <br /> ==Betekenis en rol==<br /> <br /> De 12 zintuiglijke domeinen beschrijven hoe waarneming ontstaat door de interactie tussen een zintuig, zijn object en het bijbehorende [[bewustzijn]] (bijv. [[oogbewustzijn]], [[oorbewustzijn]], enz.). Deze interactie leidt tot phassa (contact), wat verder [[gevoel|gevoel (vedana)]], [[begeerte|begeerte (tanhā)]] en [[lijden|lijden (dukkha)]] kan veroorzaken binnen de cyclus van Afhankelijk Ontstaan.<br /> <br /> In de praktijk worden de 12 zintuiglijke domeinen in [[meditatie]] geobserveerd om inzicht te krijgen in de vergankelijke en onpersoonlijke aard van waarnemingen. Door de zintuigpoorten te &quot;bewaken&quot; (indriya-saṃvara), voorkomt men dat zintuiglijke prikkels leiden tot onheilzame mentale staten zoals gehechtheid of afkeer. Dit is een sleutel tot het pad naar [[verlichting|bevrijding (nibbāna)]].<br /> Kortom, de twaalf āyatana vormen het kader voor hoe we de wereld ervaren en bieden een structuur om de aard van waarneming en de oorzaken van lijden te begrijpen.<br /> <br /> <br /> [[Categorie: boeddhistisch woordenboek]]</div>

Admin