Banner-wiki.png

Meditatie mini-retraite

Uit Dharma-Lotus
Ga naar: navigatie, zoeken

Datum eerstvolgende mini-retraite
Poster.JPG
Informatie
Ekãyano
Over ons
Boeken adoptie programma
Programma
Programma overzicht
* Tantra cursus
* Tantra-kring XXL
* Tantra thema-dagen
* Massage cursusweek
* 11-daagse reset retraite
* 11-daagse Vipassana retraite
* 4-daagse meditatie mini-retraite
* Meditatie proeverij
* yoga retraite
* Dharma dagen
En verder...
* Individuele retraite
* B&B
* Ekãyano huren
Aanmelden.png


Samãdhi bhãvãna, ofwel concentratie-meditatie is de basis van elke boeddhistische meditatie techniek en -methode zoals Vipassana. Alvorens iets met meditatie te willen gaan doen moeten er namelijk eerst 3 'tools' aangemaakt en gescherpt worden. deze 3 tools zijn:

  • concentratie
  • neutraliteit
  • observatie

Concentratie-meditatie

Het aanmaken van deze tools is de basis van Samãdhi bhãvãna en wordt gelijk in de eerste meditatie van deze 4-daagse uitgelegd het is het neutraal observeren van de ademhaling: ãnãpanasati. Deze oefening wordt in de boeddhistische ãnãpanasati-sutta als volgt omschreven:

"Tijdens de langdurige inademing weet de monnik: “langdurig adem ik in”, en bij de langdurige uitademing weet hij: “langdurig adem ik uit”.- “Terwijl ik heel mijn lichaam ervaar, zal ik uitademen”- aldus oefent hij zichzelf: “terwijl ik heel mijn lichaam ervaar, zal ik inademen”, aldus oefent hij zichzelf. “Het functioneren van mijn lichaam breng ik tot rust terwijl ik uitadem”, aldus oefent hij zichzelf; “Het functioneren van mijn lichaam breng ik tot rust terwijl ik inadem”, aldus oefent hij zichzelf.- terwijl ik de extase ervaar” …”terwijl mijn geest wordt verkwikt”… “terwijl ik het gevoel van welzijn ervaar”… “’terwijl mijn geest concentreert”… “terwijl ik mijn geest vrij maak”… “terwijl ik het vergankelijke beschouw”… “terwijl ik de onthechting overpeins”… “terwijl ik over de verlossing contempleer”… “terwijl ik nadenk over het laten gaan, zal ik inademen”, aldus oefent hij zichzelf."

Elke meditatievorm heeft een observatiegebied. Dit kan een mantra zijn of een visualisatie, een verhaal (geleide meditatie) of iets anders. Bij de ãnãpanasati is het de ademhaling welk je neutraal observeert. De reden waarom we zuiver de ademhaling uitkiezen als observatiegebied is divers:

  • de ademhaling is altijd bij je kan deze overal en ten aller tijden observeren. Een mantra reciteren kan niet tijdens een bespreking en een visualisatie gaat niet tijdens cognitieve arbeid.
  • de ademhaling is een brug tussen rūpa (object) en nãman (bewustzijn). Je kan proberen de ademhaling te reguleren, maar niet constant. En op het moment dat je vergeet bewust de ademen gaat de ademhaling onbewust gewoon door. Daarmee is het tegelijk een vergelijk met de menselijke wil die ook dingen probeert te reguleren terwijl deze ook gewoon doorgang hebben als we ze loslaten. Dit besef krijgen we als we gaan mediteren op de ademhaling.
  • de ademhaling is een indicator van onze geestelijke en emotionele staat. Als we boos zijn veranderd de ademhaling, zo ook bij elke andere emotie of gewaarwording .
  • tijdens de meditatie proberen we neutraal en objectief te observeren. Dit kan alleen als we een neutrale objectie nemen als meditatie. We kennen geen voorkeur of afkeer naar de ademhaling. De ademhaling IS.
  • tijdens de meditatie blijf je in het nu en je laat je niet afleiden door verleden en toekomst. De ademhaling is altijd in het NU.

is de ademhaling onrustig, observeer de onrust van je ademhaling. Is de ademhaling oppervlakkig, observeer dit. Is er een hikje in de ademhaling, observeer dit hikje.

Je observeert dus enkel en alleen de ademhaling zoals deze zich NU gedraagt. Weet dat de ademhaling zich altijd aanpast aan je gehele gestel (holistisch lichaam). Je ademhaling is bijvoorbeeld veel actiever als jijzelf actief bent. Nu zit je in zazen dus fysiek ben je niet actief. Maar psychisch en emotioneel kan je nog steeds zeer druk zijn, en deze drukte heb je niet geheel onder controle. Sterker nog, nu je mediteert lijkt het wel of de gedachtes alleen maar toenemen en omdat je actief bezig bent zal de ademhaling navenant aanwezig zijn. Omdat je op een neutrale wijze deze ademhaling observeert verraad deze ademhaling dat je actief bezig bent. Deze observatie zul je nooit kunnen doen als je de ademhaling zou aansturen. Binnen de ãnãpanasati sturen we dus nooit de ademhaling maar observeren we enkel en alleen de ademhaling zoals deze zich NU gedraagt.

Het observeren van dit proces is je arbeid voor de 1e en 2e dag. Je hebt zeker meerdere meditatie sessies nodig om dit de ãnãpanasati goed te kunnen. Uitgaande van een retraite (maar bij individuele meditatiesessies thuis zal het niet veel anders zijn), zijn de opstakels welk zich snel aandienen:

obstakel 1: houding

Tijdens de retraites van S.N. Goenka mediteer je meer dan 10 uur op een dag. Iedereen, ook de ervaren leerlingen, stoeit de eerste 2 dagen met z’n houding. Je krijgt een houten kont, je rug gaat pijn doen en je benen willen van alles behalve in een lotus zitten. Je darmen kunnen gaan opspelen, voeten gaan slapen en je schouders trekken. Het fysieke lichaam geeft dus genoeg aanleiding tot afleiding. Dit zal zo zijn tijdens een dergelijke retraite, maar ook als je een enkele sessie thuis doet. Zorg voor een goede fysieke houding. Probeer niet in een mooie houding te zitten als dit jouw houding niet is. Pak een stoel als je pijn in je rug ervaart, speel met kussens en verzit tijdens een sessie 1 of 2 maal. Als je 3 houdingen kunt aannemen kan je tijdens een sessie afwisselen. Wees niet bang je omstanders te bezwaren als je gaat verzitten, als zij zich laten afleiden door jou zitten zij niet zuiver in hun meditatie.

obstakel 2: gedachten

In het hoofdstuk ‘ontstaan der emoties” wordt beschreven waar de gedachte vandaan komt. Een gedachte krijg je niet zomaar stil maar ik stilte merk je wel op hoeveel gedachten je eigenlijk hebt. Je observatiegebied is duidelijk; de ademhaling. Je mediteert op de ademhaling en voor je het weet ben je al afgeleidt door een gedachte. Nogmaals proberen, je weer richten op de ademhaling en nog geen minuut later ben je weer met een gedachte bezig. Het is bijna schokkerend hoe kort we ons kunnen richten op het observatiegebied en hoe snel we afgeleid zijn. En ook hoeveel gedachten er wel rondtollen in ons hoofd. Het is een harde confrontatie, te beseffen hoe weinig controle we eigenlijk hebben over ons Zijn. Dit alles kan je gaan ontmoedigen en als je je wel laat ontmoedigen, dan zal je nieuwe gedachten gaan aanmaken:

  • waarom doe ik dit eigenlijk?
  • kan ik mijn tijd niet beter gebruiken, kan ik niet beter stoppen?
  • iedereen om mij heen zit stil, ik kan dit gewoon niet, dit is niets voor mij?!

obstakel 3: gemoedstoestanden

Lijken gedachten al ongrijpbaar en onstuurbaar, gemoedstoestanden zijn dat helemaal. In het dagelijks leven zijn we al onderhevig aan verschillende gemoeden; opeens ben je chagrijnig terwijl er geen enkele aanleiding toe is. Of je bent prikkelbaar zonder reden. Of je voelt je heel blij en opgetogen ook al zit het ogenschijnlijk tegen. Waarom voel je je zoals je je voelt? Binnen de meditatie komen deze gemoedstoestanden ook voorbij. Alleen nu, omdat je in zazen zit, lijken ze helderder en inzichtelijker en daardoor heftiger.

obstakel 4: afleiding

Houding, gedachten en gemoedstoestanden. Het zijn allemaal afleidingen die ons parten spelen en ervoor zorgen dat we ons niet kunnen richten op ons observatiegebied. We hebben er geen enkele controle over en dat kan je mateloos irriteren. En als je dan eindelijk je geheel en al kan richten op je observatiepunt is er altijd wel de muziek van de onderburen, de piep in de neus van je buurman of die tikkende klok die je weer afleidt. Bedenk wel, je zit al in een omgeving waar zeer veel factoren van afleiding afwezig zijn, en nog steeds laat jij je afleiden. Hoe doe je dat dan in samsãra? De meditatie staat niet los van samsãra maar laat je zien wie je daadwerkelijk bent. En dat is fundamenteel iemand anders dan zich in samsãra manifesteert.

Laat dit je niet ontmoedigen, juist niet. Het dient je te sterken in je meditatie. Ontdek zelf waarom je zoveel gedachten heb en waar ze vandaan komen. Er is namelijk wel degelijk een manier om ze te gaan controleren en ze stil te krijgen. Dit komt echter pas dieper in de meditatie. De eerste dagen zijn zwaar, niemand zal dat ontkennen. Het is een proces van spanning naar ontspanning en dat vergt inspanning. Gautama de Boeddha haalde dit speciaal aan toen hij sprak over het 4e pad binnen het 8 voudige pad: de zuivere inspanning. Zoals hij het zelf omschreef (cursieve tekst):

De zuivere inspanning is het vermijden van negatieve kalãpa’s, (Dit verwijst dus naar de zuivere houding en door goed een retraite in te stappen…)

deze opgeven als ze opkomen (ga niet mee met de gedachten, emoties of welke afleiding dan ook…)

behoud van heilzame kalãpa’s (blijf bij je observatiegebied en blijf je richten op de positieve uitwerking van de meditatie. Alleen zo kan je dieper in je meditatie komen),

en deze ons eigen maken.

Accepteer dus dat je afleiding hebt . Als je een sessie gaat doen van 75 minuten mag je in het begin blij zijn als je effectief 10 minuten daadwerkelijk hebt gemediteerd. In de rest van de tijd heb je lopen worstelen en stoeien en dat geeft allemaal niets, het is een onderdeel van het proces. Zolang je maar, indien je opmerkt dat je bent afgeleid, terug gaat naar je observatiegebied. Wordt niet boos of teleurgesteld als je weer afgeleid bent. Overal waar je energie in stopt groeit en boosheid is energie. Richt je deze boosheid naar de afleiding dan zal de afleiding alleen maar groter en sterker worden. Accepteer dat je bent afgeleid en doe er verder helemaal niets mee. Ga terug naar je observatiegebied en begin opnieuw.

Het dagprogramma

Het dagschema staat vast en iedereen wordt geacht zich hieraan te houden:


06.00 opstaan (stilte)
06.30 - 08.30 meditatie (stilte)
08.30 - 10.00 ontbijt & pauze (stilte)
10.00 - 11.30 meditatie (stilte)
11:30 - 11:45 pauze (stilte)
11:45 - 13.15 meditatie (stilte)
13.15 - 15.00 lunch & pauze  
15.00 - 16.30 Dharma-lezing en satsang  
16.30 - 18.00 pauze  
18.00 - 19:30 diner  
19.30 - 21.00 meditatie   (stilte)
21.00 - 22:00 pauze (stilte)
22.00 lichten uit (stilte)


Stilteperiodes

Tussen 21:00 uur 's avonds en 13:15 uur 's middags is er een stilteperiode. In deze periode wordt er niet gesproken of anderszins met elkaar gecommuniceerd. Alleen communicatie met of door de leraar is toegestaan. Dit doen we om de meditatie niet alleen op de mat te laten gelden maar door te voeren naar samsara.

Dharma lezing en satsang

Elke dag vindt er een Dharma lezing plaats. De lezingen zijn bedoeld om duidelijkheid te krijgen in het menselijk handelen en hoe we de leer met behulp van meditatie om kunnen zetten in dit handelen. Daarnaast zal het aanleiding geven tot gesprek.

De voordelen om Vipassana bij Ekãyano te doen

  • er zijn meerdere Vipassana centra met als bekendste Dhamma Pajjota in Dilsen-Stokkem, België. Waarom je zou kunnen overwegen Vipassana bij ons te komen volgen:
  • wij geven de retraites in kleine groepen van maximaal 10 deelnemers
  • er zijn continu 2 leraren aanwezig dus een persoonlijke benadering
  • een Vipassana retraite duurt traditioneel 11 dagen en dat zijn bij ons ook 11 volle dagen, exclusief aankomst en vertrekdag
  • elke dag satsang waarbij iedereen vragen kan stellen
  • niet alleen zit-meditatie in de zaal maar ook buiten, sta- en loop-meditatie.
  • niet de gehele periode is stilteperiode, zo kan je overleggen met mede studenten. Er zijn we stilteruimtes als je toch de stilte prefereert
  • in de middag is er meer ruimte voor eigen invulling, een wandeling of 'je eigen ding'.

Gegevens

  • 18 september (vanaf 20:00 uur) t/m 22 september (15:00 uur)
  • geboekt vóór 7 augustus: 250,= p/p en vanaf 7 augustus 300,= p/p


  • 06 november (vanaf 20:00 uur) t/m 10 november (15:00 uur)
  • geboekt vóór 25 september: 250,= p/p en vanaf 25 september 300,= p/p