Sotapanna
Het Boeddhistisch woordenboek
In het boeddhisme worden veel termen uit het Pali of Sanskriet gebruikt. Sommige zijn onbekend en vertalen naar het Nederlands is vaak moeilijk, omdat bestaande woorden al een andere betekenis hebben. Op deze wiki vind je een woordenboek met de meest voorkomende boeddhistische termen (in Pali, Sanskriet of Nederlandse vertaling), inclusief uitleg. Vaak bevat een term ook een link naar een uitgebreider artikel.
Sotapanna
Naast de Jhãna's zijn ook 'De 4 Stadia van Verlichting' een methode, beschreven in de Pali-canon, om iemand spirituele niveau weer te geven. De Sotapanna (de stroom-instapper) is de eerste van deze 4 stadia van verlichting. De Sotapanna heeft, door de Dharma voor zichzelf te realiseren, het 'instap'-niveau van verlichting bereikt. Hij heeft de waarheid van de leer van Gautama de Boeddha in zichzelf gevalideerd door middel van inzicht in de 3 karakteristieken en de 4 edele waarheden. Hij is bevrijd van de eerste 3 ketens: Sakkaya-ditthi (Geloof in persoonlijkheid), Vicikiccha (Sceptische twijfel), en Silabbata-paramasa (Gehechtheid aan regels en rituelen).
De 4 Stadia van Verlichting zijn:
- Sotapanna; de stroom-betreder
- Sakadagami; de eenmalig-terugkerende
- Anagami; de niet-meer-terugkerende
- Arhat; de heilige
Loslaten van de 10 ketenen
Door het beoefenen van meditatie en mindfulness worden de 4 edele waarheden volledig ingezien waardoor één voor één de 10 ketenen van bestaan worden loslaten. Door het loslaten van deze 10 ketenen bereikt de beoefenaar een niveau wat gezien wordt als een 'stadia van verlichting'. Er zijn 4 van deze stadia:
| Naam (Pali) | Nederlandse betekenis | Verdwijnt bij |
|---|---|---|
| Sakkāya-diṭṭhi | Onjuiste zienswijze | Sotāpanna |
| Vicikicchā | Twijfel | Sotāpanna |
| Sīlabbata-parāmāsa | Vastklampen aan rituelen | Sotāpanna |
| Kāma-rāga | Zintuiglijke begeerte | Anāgāmi |
| Vyāpāda | haat | Anāgāmi |
| Rūpa-rāga | Begeerte naar fijn-materiële rijken | Arhat |
| Arūpa-rāga | Begeerte naar immateriële rijken | Arhat |
| Māna | hoogmoed | Arhat |
| Uddhacca | rusteloosheid | Arhat |
| Avijjā | onwetendheid | Arhat |
Volledig artikel
Een volledig artikel over dit thema kan je vinden op Verlichting.